VLAN (Virtual Local Area Network) pozwala podzielić jedną fizyczną sieć Ethernet na izolowane logiczne podsieci. Każdy VLAN ma własną adresację IP, własne reguły dostępu, własną listę urządzeń. Urządzenia w różnych VLANach domyślnie nie widzą się nawzajem.
Typowy podział w domu:
- VLAN 10 – Główna: komputery, laptopy domowników
- VLAN 20 – IoT: smart żarówki, czujniki, lodówka WiFi, Shelly. Te urządzenia często mają słabe zabezpieczenia – izolacja chroni resztę sieci
- VLAN 30 – Goście: WiFi dla odwiedzających. Mają internet, nie mają dostępu do NAS, drukarek
- VLAN 40 – Monitoring: kamery + NVR. Brak dostępu do internetu (chroni przed wyciekiem)
- VLAN 50 – Smart home: Loxone, Home Assistant, sterowniki PV
Wymaga: managed switch (z VLAN support), router z obsługą VLAN (UDM, Mikrotik, OPNsense), AP które obsługują SSID per VLAN.
Konsumenckie routery od dostawcy ISP zwykle nie obsługują VLAN. To jedna z motywacji do wymiany routera na coś poważniejszego.